Pierwsze miesiące działania EES przynoszą przełom w kontroli granicznej

Od października 2025 roku nowy unijny system Entry Exit System zarejestrował miliony przekroczeń granicy i znacząco usprawnił proces kontroli na polskich przejściach. Straż Graniczna podała dane, które ukazują, jak EES zwiększa bezpieczeństwo i ułatwia wykrywanie nieprawidłowości.

Straż Graniczna przedstawiła dane z pierwszych miesięcy działania unijnego systemu Entry/Exit System (EES). System od 10 kwietnia 2026 roku działa w pełnym zakresie na wszystkich przejściach granicznych w Polsce. Zaprezentowane informacje pokazują skalę jego wykorzystania oraz znaczenie dla bezpieczeństwa granic Polski i Unii Europejskiej.

Od października 2025 roku, gdy rozpoczęto wdrażanie projektu, w systemie EES zarejestrowano blisko 6,8 miliona przekroczeń granicy. W tym okresie odnotowano także około 2,4 miliona osób spoza Unii Europejskiej. Z działania systemu wynikło też wykrycie 9,4 tysiąca przypadków, w których zapadła decyzja o odmowie wjazdu na terytorium Polski.

Systemy wielkoskalowe UE były głównym tematem obrad Rady ds. Wielkoskalowych Systemów Informacyjnych UE, która obradowała w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji. Posiedzeniu przewodził wiceminister Tomasz Szymański, pełnomocnik rządu do spraw tych rozwiązań. Uczestnicy spotkania zajmowali się praktycznym funkcjonowaniem EES oraz jego rolą w szerszym zestawie unijnych narzędzi informacyjnych.

Po pełnym uruchomieniu EES Straż Graniczna, w niespełna miesiąc, zarejestrowała w systemie ponad milion przekroczeń granicy oraz około 250 tysięcy obywateli państw trzecich. W ponad 1400 sprawach dane z EES zostały wykorzystane przy podejmowaniu decyzji o odmowie wjazdu osobom niespełniającym wymaganych kryteriów. Nowe rozwiązanie zastąpiło też tradycyjne stemplowanie paszportów zapisem cyfrowym. Według przedstawicieli służb taka zmiana przyspiesza i ułatwia kontrolę ruchu granicznego, ułatwia też wykrywanie nieprawidłowości.

Podczas spotkania omówiono również inne projekty związane z bezpieczeństwem granic, między innymi system ETIAS, czyli elektroniczną autoryzację podróży dla osób zwolnionych z obowiązku wizowego, oraz rozwój biometrycznej bazy EURODAC. W założeniach wszystkie te rozwiązania mają działać we wspólnej, interoperacyjnej architekturze, która umożliwi szybkie przekazywanie danych między służbami – Policją, Strażą Graniczną, Agencją Bezpieczeństwa Wewnętrznego – także w wymiarze międzynarodowym. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych wskazuje, że rozwój nowoczesnych systemów informatycznych ma zapewnić służbom szerszy obraz sytuacji na granicach i wyższy poziom bezpieczeństwa obywateli.